Chùa Tây Phương (Sùng Phúc tự) trên đồi Câu Lậu, xã Tây Phương, Hà Nội (Thạch Thất cũ): kiến trúc ba nếp nhà, tượng La Hán, đường đi và lưu ý.
Đăng · Cập nhật · 2 phút đọc
Huy Cận từng viết về các vị La Hán chùa Tây Phương: những gương mặt "đau khổ mà ngồi nghĩ". Đọc rồi mới đi thì càng thấy đúng. Đứng trước những pho tượng gỗ ấy, mỗi vị một dáng, một nét buồn vui, người ta tự nhiên chậm lại.
Chùa có tên chữ là Sùng Phúc tự, dựng trên đỉnh đồi Câu Lậu (có tài liệu viết Câu Lâu), nay thuộc xã Tây Phương, thành phố Hà Nội. Trước 7/2025, đây là xã Thạch Xá, huyện Thạch Thất.
Một số tài liệu cho rằng chùa có từ khá sớm và đã qua nhiều lần trùng tu. Cuối thế kỷ XVII, Tây Đô Vương Trịnh Tạc cho xây lại chùa và tam quan. Năm 1794, thời Tây Sơn, chùa được đại tu toàn bộ với tên "Tây Phương cổ tự", và dáng kiến trúc còn đến ngày nay chủ yếu là từ lần đại tu này.
Từ chân đồi, bạn leo khoảng 237 bậc đá ong để lên cổng chùa. Chùa gồm ba nếp nhà song song: bái đường, chính điện và hậu cung, mỗi nếp có hai tầng mái kiểu chồng diêm, tường xây bằng gạch Bát Tràng nung đỏ để trần. Bên trong là hệ thống tượng gỗ nổi tiếng, đặc biệt là các pho tượng La Hán, được coi là đỉnh cao điêu khắc gỗ Việt Nam cuối thế kỷ XVIII.
Mùa thu và đầu đông, đồi Câu Lậu mát, leo bậc đá đỡ mệt. Lễ hội chùa diễn ra vào đầu xuân. Ngày thường chùa vắng, rất hợp với ai muốn ngắm tượng kỹ.
Từ trung tâm Hà Nội theo Đại lộ Thăng Long đi về hướng Hòa Lạc, rẽ về Thạch Thất theo biển chỉ dẫn, khoảng 35–40 km. Gần đó có chùa Thầy, có thể ghép trong một buổi.
